Οι καταναλωτές ακούν συχνά για «μειώσεις τιμών», «πάγωμα ανατιμήσεων» και εκατοντάδες προϊόντα που γίνονται φθηνότερα. Όταν όμως φτάνουν στο ταμείο του σούπερ μάρκετ, πολλοί αναρωτιούνται: πού ακριβώς φαίνεται αυτή η μείωση;

Η απορία είναι δικαιολογημένη. Το 2025 είχε ανακοινωθεί η ένταξη περισσότερων από 2.000 κωδικών σε πρωτοβουλία μείωσης τιμών. Οι μειώσεις, όμως, δεν εφαρμόστηκαν ταυτόχρονα σε όλα τα προϊόντα ούτε ήταν όλοι οι κωδικοί διαθέσιμοι σε κάθε κατάστημα. Από την πρώτη λίστα έλειπαν, μάλιστα, σημαντικές κατηγορίες καθημερινής διατροφής, όπως νωπά φρούτα και λαχανικά, κρέας και ψάρια.

Από τις 31 Αυγούστου 2026 ανακοινώθηκε νέα πρωτοβουλία για 1.740 προϊόντα, με δηλωμένη μέση μείωση 9,5% έως το τέλος Δεκεμβρίου. Ο αριθμός ακούγεται μεγάλος, αφορά όμως κωδικούς και όχι ισάριθμα βασικά είδη που αγοράζει καθημερινά μια οικογένεια.

Γιατί η μείωση δεν γίνεται αισθητή;

Ένας κωδικός αφορά συγκεκριμένο προϊόν, εταιρεία, συσκευασία και μέγεθος. Διαφορετικές συσκευασίες του ίδιου προϊόντος υπολογίζονται ως διαφορετικοί κωδικοί. Επομένως, οι 1.740 μειώσεις δεν σημαίνουν ότι μειώθηκαν όλα τα βασικά προϊόντα ούτε ότι κάθε καταναλωτής θα τα βρει στο κατάστημα όπου ψωνίζει.

Παράλληλα, μια μείωση σε ένα προϊόν που αγοράζεται περιστασιακά δύσκολα αντισταθμίζει τις αυξήσεις σε όσα μπαίνουν καθημερινά στο τραπέζι: κρέας, ψάρια, γαλακτοκομικά, φρούτα και λαχανικά, αλλά και ρεύμα, νερό, θέρμανση, ενοίκιο, καύσιμα, σχολικά έξοδα, φάρμακα και έκτακτες ανάγκες.

Ακόμη και στα σούπερ μάρκετ, η συνολική εικόνα δεν δείχνει θεαματική αποκλιμάκωση. Τον Αύγουστο του 2026 οι τιμές εμφανίστηκαν μειωμένες μόλις κατά 0,15% σε ετήσια βάση, ενώ σε σχέση με τον Ιούλιο αυξήθηκαν κατά 0,28%.

Την ίδια στιγμή, ο γενικός πληθωρισμός τον Ιούλιο του 2026 ήταν 3,4%, ενώ στο δωδεκάμηνο Αυγούστου 2025-Ιουλίου 2026 καταγράφηκε μέση αύξηση 3,3%. Με άλλα λόγια, ορισμένες μειώσεις δεν αναιρούν το γεγονός ότι το συνολικό κόστος ζωής συνεχίζει να πιέζει τα νοικοκυριά.

Πόσα χρειάζεται μια τετραμελής οικογένεια;

Για δύο ενήλικες και δύο παιδιά, ένας ενδεικτικός μηνιαίος προϋπολογισμός διαμορφώνεται ως εξής:

Το ποσό μπορεί να είναι χαμηλότερο για οικογένεια που διαθέτει δικό της σπίτι, αλλά μπορεί εύκολα να ξεπεράσει τα 2.500 ευρώ όταν υπάρχουν υψηλότερο ενοίκιο, δύο αυτοκίνητα, φροντιστήρια, βρεφικά είδη ή αυξημένες ανάγκες υγείας.

Ως σημείο σύγκρισης, η ΕΛΣΤΑΤ κατέγραψε για το 2024 μέση ετήσια δαπάνη 20.694,48 ευρώ, δηλαδή περίπου 1.724,54 ευρώ τον μήνα ανά νοικοκυριό. Πρόκειται όμως για μέσο όρο όλων των τύπων νοικοκυριών και όχι ειδικά μιας τετραμελούς οικογένειας.

Το πραγματικό ερώτημα βρίσκεται στο ταμείο

Οι ανακοινώσεις μετρούν πόσοι κωδικοί μπήκαν σε μια λίστα. Η οικογένεια, όμως, μετρά πόσα προϊόντα μπορεί να βάλει στο καλάθι της με τα ίδια χρήματα.

Για να φανεί αν υπάρχει πραγματική αποκλιμάκωση, το κριτήριο δεν μπορεί να είναι ο αριθμός των κωδικών που ανακοινώνονται, αλλά τι πληρώνει τελικά ο καταναλωτής στο ταμείο.

Και μέχρι σήμερα, η εικόνα που αντιμετωπίζει η οικογένεια στην καθημερινότητά της δεν δείχνει ουσιαστικές μειώσεις.

Αντίθετα, οι αυξήσεις στα βασικά προϊόντα και στα καθημερινά έξοδα φαίνεται να είναι περισσότερες και να έχουν πολύ μεγαλύτερη επίδραση στον οικογενειακό προϋπολογισμό από τις όποιες μειώσεις.

Αυτό είναι και το πραγματικό μέτρο της ακρίβειας: όχι πόσοι κωδικοί εμφανίζονται σε μια λίστα, αλλά αν στο τέλος του μήνα η οικογένεια χρειάζεται περισσότερα χρήματα για να αγοράσει τα ίδια πράγματα.