ΜΕΡΟΣ 1ο ΑΠΟ 4
Επιμέλεια / Συντακτική Ομάδα ¨Δημότη Φυλής"
Ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ν. 5314/2026) αλλάζει το θεσμικό πλαίσιο μέσα στο οποίο θα λειτουργούν οι δήμοι τα επόμενα χρόνια. Πρόκειται για μια μεγάλη νομοθετική μεταρρύθμιση που συγκεντρώνει και οργανώνει σε ένα ενιαίο πλαίσιο τις διατάξεις για τη συγκρότηση, την εκλογή, τη διοίκηση, τις αρμοδιότητες, την οικονομική λειτουργία και την εποπτεία των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Οι αλλαγές αφορούν πολλά περισσότερα από τις δημοτικές εκλογές. Αφορούν το πώς εκλέγεται η δημοτική αρχή, πώς συγκροτείται το Δημοτικό Συμβούλιο, πώς λειτουργεί η διοίκηση, ποιος έχει τις αρμοδιότητες, πώς ελέγχεται ο Δήμος και με ποιον τρόπο μπορεί να συμμετέχει ο πολίτης.
Νέο εκλογικό μοντέλο
Στις δημοτικές εκλογές του 2028 εφαρμόζεται το νέο εκλογικό σύστημα. Δήμαρχος εκλέγεται από τον πρώτο γύρο ο επικεφαλής του συνδυασμού που συγκεντρώνει πάνω από 42% των έγκυρων ψηφοδελτίων.
Αν κανένας συνδυασμός δεν φτάσει το όριο, δεν υπάρχει δεύτερη κάλπη. Ενεργοποιείται το δεύτερο στάδιο προσμέτρησης, στο οποίο λαμβάνονται υπόψη και οι εναλλακτικές ψήφοι, δηλαδή η δεύτερη προτίμηση που μπορεί να δηλώσει ο ψηφοφόρος. Η διαδικασία αφορά τους δύο επικρατέστερους συνδυασμούς και από το αποτέλεσμα αναδεικνύεται ο Δήμαρχος.
Παράλληλα, προβλέπονται νέοι κανόνες για τους συνδυασμούς, τους υποψηφίους και τους σταυρούς προτίμησης, ενώ θεσμοθετούνται και ειδικοί εκλογικοί κατάλογοι ηλεκτρονικής ψήφου.
Νέα δεδομένα στη διοίκηση
Ο Κώδικας επανακαθορίζει τη λειτουργία των βασικών οργάνων των δήμων: Δήμαρχος, Δημοτικό Συμβούλιο, Δημοτική Επιτροπή και Δημοτικές Κοινότητες. Παράλληλα ρυθμίζει τον ρόλο των αντιδημάρχων, την αναπλήρωση του Δημάρχου, τις αρμοδιότητες των οργάνων και τη λογοδοσία των δημοτικών αρχών.
Ιδιαίτερη θέση έχει η λογοδοσία. Ο Κώδικας προβλέπει ειδική συνεδρίαση λογοδοσίας και απολογισμό των πεπραγμένων της δημοτικής αρχής. Παράλληλα ενισχύονται οι θεσμοί συμμετοχής των πολιτών, με τον Συμπαραστάτη του Δημότη και της Επιχείρησης, τη Συνέλευση Κατοίκων της Δημοτικής Κοινότητας, τα Συμβούλια Νέων και το συμβουλευτικό δημοτικό δημοψήφισμα, με τις προϋποθέσεις που προβλέπει ο νόμος.
Και η οικονομική πλευρά
Ο Κώδικας ρυθμίζει επίσης την οικονομική διοίκηση των δήμων, τον προϋπολογισμό, τα έσοδα και τις δαπάνες, την εκτέλεση του προϋπολογισμού και τον έλεγχο της οικονομικής λειτουργίας.
Στο θέμα των αιρετών, η Πολιτεία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει την ενασχόληση με τα δημοτικά πράγματα σε μεγάλο βαθμό ως δημόσια προσφορά και όχι ως κανονική επαγγελματική απασχόληση. Η αντιμισθία αφορά συγκεκριμένα αιρετά αξιώματα, ενώ για τους υπόλοιπους προβλέπονται, όπου ορίζει ο νόμος, έξοδα μετακίνησης.
Ο νέος Κώδικας περιλαμβάνει ακόμη πολλές ρυθμίσεις για τις αρμοδιότητες των δήμων, την ψηφιακή λειτουργία, την οικονομική διαχείριση, την εποπτεία και τη σχέση των δήμων με τους πολίτες.
Δεν είναι δυνατόν να παρουσιαστούν όλες σε μια σειρά άρθρων. Γι’ αυτό, στα επόμενα τρία μέρη θα αφήσουμε στην άκρη τις γενικές διατάξεις και θα δούμε τι από όλα αυτά αλλάζει πραγματικά για τον Δήμο Φυλής.
Πόσοι θα εκλέγονται, πώς θα ψηφίσουμε, πώς θα εκλέγεται ο Δήμαρχος, πώς θα συγκροτηθεί το νέο Δημοτικό Συμβούλιο, πόσοι θα είναι οι αντιδήμαρχοι, πώς θα λειτουργεί η νέα διοίκηση και ποια εργαλεία θα έχει ο ίδιος ο δημότης απέναντι στον Δήμο.
---------------------------------------------------
ΑΥΡΙΟ: Πώς διαμορφώνεται ο νέος χάρτης του Δήμου Φυλής από το 2029 – πόσοι δημοτικοί σύμβουλοι εκλέγονται και τι αλλάζει στις τρεις Δημοτικές Κοινότητες.
